MORAWICA

MORAWICA

Zarys dziejów

Morawica należy do najstarszych osad w okolicach Krakowa. W średniowieczu była siedzibą rycersko- możnowładczego rodu Toporczyków, a potem Tęczyńskich herbu Topór. Na morawickim wzgórzu, w miejscu gdzie znajduje się obecnie zespół budowli kościelnych, Toporczykowie zbudowali w XII wieku drewniane dworzyszcze obronne i od tego czasu, aż do pierwszej połowy XIV wieku – gdy Jędrzej, syn Nawoja, przeniósł swą siedzibę z Morawicy do zamku ,,Tęczyn” i jego potomkowie przybrali nazwisko Tęczyńskich – Morawica była gniazdem rodowym Toporczyków. Trzysta lat później ich potomkowie Tęczyńscy, wznieśli tu potężnych rozmiarów murowany zamek. Na przestrzeni wieków wieś należała do wielkich możnowładczych i arystokratycznych rodów. Z najstarszego rodu Toporczyków w niedługim czasie wywiodło się wiele bocznych linii, które przybrały nazwiska od miejscowości, gdzie mieli siedziby np.: Aleksandrowice – Aleksandrowscy, Balice – Baliccy, Tęczyn – Tęczyńscy i wiele innych. W późniejszych wiekach, aż do 1939 roku Morawica należała już do kolejnych ,,panów na Tęczynie”, rodów: Opalińskich, Sieniawskich, Czartoryskich i Potockich. W 1666 roku Izabella Opalińska, córka Jana Magnusa, ostatniego z Tęczyńskich, podarowała zamek morawickiej parafii. Wówczas południowa jego część została przebudowana na plebanię, natomiast północne skrzydło zamczyska rozebrano i na jego fundamentach, w latach 1743-8, zbudowano kościół i przykościelną dzwonnicę. Kościół parafialny św. Bartłomieja w Morawicy został wzniesiony z fundacji Augusta Aleksandra Czartoryskiego i jego żony Zofii z Sieniawskich. Twórcą kościoła był włoski architekt Franciszek Placidi. Kroniki historyczne odnotowały, że w morawickim zamku dwukrotnie gościły królowe zmierzające na Wawel: Barbara Zapolya – 5 lutego 1512 roku oraz Bona Sforza d’Aragona – 15 kwietnia 1518 roku.

MORAWICA1

W Morawicy odbyły się ceremonie powitalna ich przez poselstwo królewskie w imieniu Króla Zygmunta I. W czasach nam współczesnych w Morawicy wielokrotnie gościł, będąc biskupem, a potem kardynałem, nasz wielki rodak Karol Wojtyła, późniejszy Papież Jan Paweł II. W 1977 roku odwiedził Morawicę dwukrotnie: na przełomie kwietnia i maja przebywał z wizytą kanoniczną w czasie której udzielił sakramentu bierzmowania i odwiedził chorych, a także spotkał się z młodzieżą szkolną Aleksandrowic, Balic, Brzoskwini, Burowa, Cholerzyna, Chrosnej, Kleszczowa, Szczyglic, Mnikowa i Morawicy. 24 sierpnia przybył ponownie i dokonał konsekracji ołtarza soborowego.
Ojciec Święty w czasie swoich pielgrzymek do Polski (począwszy od pierwszej w 1979 roku), wielokrotnie przybywał na balicką ziemię. Z lotniska w Balicach, położonego wówczas na terenie morawickiej parafii (16 stycznia 2005 roku została utworzona Parafia w Balicach) witał i żegnał swoich rodaków. Przed kościołem w Morawicy znajduje się szczególna pamiątka związana z Ojcem Świętym – popiersie Jana Pawła II wykonane przez artystę rzeźbiarza Tadeusza Korpaka z Morawicy. Przez miejscowości należące do morawickiej parafii przebiega szlak turystyczny Fundacji Szlaki Papieskie.

Tekst: Maria Kwaśnik

fot. MW